Waterleidingduinen kap 1400 bomen

bomenkap waterleidingduinen
populier in de waterleidingduinen op kaplijst

Beheerder Waternet wil in het beschermde natuurgebied Amsterdamse Waterleidingduinen 1400 bomen kappen.

Wij vragen de rechter om een uitspraak.

Het gaat om bomen en groepjes bomen langs de waterwinkanalen. Er zijn veel grote oude bomen bij die landschappelijke waarde hebben.

Persfoto’s hoge resolutie onder het artikel.

bomenkap waterleidingduinen 2017 2018
blauw ingekleurd, gebieden bomenkap

Het gaat om een deel van de bomen langs het Noordoosterkanaal, Van der Vlietkanaal, Sprenkelkanaal, Oranjekom en Zwarteveldkanaal. Bezoekers van de ingangen Zandvoortselaan en de Oase zullen het direct merken bij binnenkomst. Op de kaart hieronder gaat het om alle blauw gekleurde gebieden.

Pers; download link hoge resolutie opnamen voor publicatie geschikt onder het artikel.

Wat is de PAS.

De bomenkap is een maatregel in het kader van PAS, de programmatische aanpak van stikstof. Stikstof van wegen en landbouw komt in de atmosfeer terecht en zo ook in de duinen. In de grond zorgt het voor bemesting zodat de duinen vergrassen en originele soorten verdwijnen. Omdat de bomenkap  deel uitmaakt van PAS plannen is bezwaar maken lastig, eenvoudigweg omdat voor alle PAS projecten in de duinen een soort overkoepelende vergunning is gegeven in 2015. Voor het uitvoeren van de PAS maatregelen is veel geld van de overheid beschikbaar.

Kan ik zelf bezwaar maken?

Nee, dat is erg moeilijk. Stichting Natuurbelang heeft dat wel gedaan maar voor een particulier is het bijna onmogelijk omdat u juridisch gezien geen belang heeft. Dat belang zou u alleen hebben als u echt vlakbij de duinen woont. Dan nog is het erg complexe juridische materie en zijn er maar weinig advocaten die dit soort zaken kunnen aanpakken.

Waarom worden die 1400 bomen gekapt.

Volgens Waternet gaat het om gebiedsvreemde bomen en exoten. Het gaat dan om populier, gewone esdoorn, Amerikaanse vogelkers, Robinia, Witte Abeel.

Het verwijderen van de exoten bestaat uit het rooien van de soorten Prunus serotina (Amerikaanse vogelkers) en Prunus Virginiana (Virginische vogelkers). Daarnaast dienen verspreid staande losse exemplaren van de soorten gewone esdoorn, zwarte den, witte abeel, grijze abeel en zilverwilg afgezet te worden. (bron; project natuurherstel oeverzones)

Ten onrechte worden de esdoorn, grauwe en witte abeel en populier als exoot aangemerkt. In de literatuur wordt voor deze soorten algemeen aangenomen dat zij inheems zijn of als inheems beschouwd.

Volgens De Ned. Oecologische Flora, deel 3: ”Het is aannemelijk dat Gewone esdoorn ons land ook zonder hulp van de mens wel via de rivierdalen zou hebben bereikt.”

Ofwel in een niet door mensen gestoorde situatie zat de esdoorn hier ook wel. Hij is net als de Beuk een ‘laatkomer’ (wat betreft de herovering door de plantengroei op de steppe na de laatste IJstijd), Daarnaast fungeert de Gewone esdoorn als kalkpomp, zoals de iep en de linde. De oude boom is bovendien een sieraad voor het oog.

In het document “Beboste duinen van het Atlantische, continentale en boreale gebied (H2180)”, H2180 versie 18 dec 2008, met erratum 24 maart 2009.doc staat te lezen;

(4) Hiermee worden, naast alle naaldbomen, loofbomen uitgesloten die pas na 1900 in Nederland zijn geïntroduceerd (‘exoten’). Het betreft boomsoorten die niet vermeld staan in de bijlagen van het Basisrapport Rode Lijst Vaatplanten. Bossen met een boomlaag die wordt gedomineerd door ingeburgerde (al of niet aangeplante) loofboomsoorten als Gewone esdoorn, Grauwe abeel, Noorse esdoorn, Robinia en Witte abeel kunnen dus, indien wordt voldaan aan de criteria uit de definitietabel, wel tot het habitattype worden gerekend. Bron; onderstaande link, pagina 3, voetnoot 4. https://www.synbiosys.alterra.nl/natura2000/documenten/profielen/habitattypen/Profiel_habitattype_2180.pdf

Daarnaast zijn de esdoorns langs de kanalen bomen die zich niet invasief gedragen. Na 40 jaar staan er groepen esdoorns die zich maar moeilijk kunnen verspreiden en dus niet invasief genoemd kunnen worden. De esdoorns staan vaak midden in het struweel waardoor uitzaaien van esdoorn is bemoeilijkt. Daarnaast is er door vraat van de damherten niet snel uitzaai te verwachten. Langs het kanaal staan prachtige groepen esdoorn. Soms zitten daar bijzondere mossen op.

(tekst loopt door onder afbeelding)

Grijs duin.

Een nevendoel van het deelproject is om het inwaaien van strooisel en zaden en uitbreidende bebossing van aangrenzend H2130A (Grijze duinen kalkrijk) en H2130B (Grijze duinen kalkarm) te verminderen en de winddynamiek te vergroten. (bron; projectplan)

De bomen langs de kanalen staan echter ver van het Grijs duin af. Bovendien is het Grijs duin ten oosten van de bomen op een aantal plaatsen juist verbeterd in kwaliteit, onlogisch als de bomen inderdaad zo’n negatieve invloed zouden hebben.

Als grote bomen direct IN het Grijs duin staan dan kunnen die bladeren in principe zorgen voor extra stikstof bemesting. Het is onduidelijk in hoeverre die bladeren dan bijdragen aan de stikstof in de bomen, tenslotte komt waarschijnlijk het merendeel uit de lucht.
De bomen die gekapt worden langs de kanalen staan vaak ver van het Grijs duin af. Het is maar de vraag of de bladeren dan nog enige negatieve invloed hebben op de ontwikkeling van het Grijs duin.

Onderzoek toont aan dat het wel meevalt met het effect van bladeren van bomen die in het Grijs duin landschap vallen. De bladeren hebben hoogsten tussen de 0,5 en 3 procent effect t.o.v de stikstof die er toch al jaarlijks op neerdaalt. Kort gezegd; het effect van de stikstof van industrie, landbouw en wegen is tussen de 30x topt 200x groter voor het Grijs duin dan de gevallen bladeren.
Daarnaast blijken de bladeren voornamelijk vlakbij de bomen te blijven liggen. Op het Grijs duin waaien ze weg en verspreiden ze zich zonder veel schade aan te richten. Zie foto waarop dit duidelijk te zien is.

Grijs duin en Duinbos
bladeren van bomen blijven dicht bij de bomen. Grijs duin heeft er weinig last van.

Wetenschappelijke onderbouwing.

Wat mist is een goede wetenschappelijke onderbouwing dat de bomen ook echt een negatieve invloed hebben op het Grijs duin. Grote ingrepen in de natuur mogen nooit worden gedaan zonder een goede wetenschappelijke basis. Om zeker te zijn van het effect moet er minimaal onderzoek worden gedaan naar de hoeveelheid bladeren, de hoeveelheid stikstof daarin, het percentage t.o.v de stikstof uit de lucht, de windrichting etc. Een complex onderzoek dus maar noodzakelijk.

PAS

Wij maken ons zorgen over het vergunningtraject nu en in de toekomst. Via PAS (stikstof wetgeving) blijkt bescherming via normale natuurbeschermingswet lastig.

De PAS (programmatische aanpak stikstof) maakt het mogelijk om natuurgebieden te ontdoen van een teveel aan stikstof. Dat is een goede zaak. Maar de PAS maakt ook extra snelwegen mogelijk en veehouderijen. De vergunning voor een PAS project loopt deels langs de bestaande wet Natuurbescherming, daardoor is inspraak veel lastiger, bijna onmogelijk. De Europese commissie buigt zich erover of Nederland hiermee de wet Natuurbescherming wel goed toepast.

Stikstof

Voor het bestrijden van stikstof stelt de overheid veel geld beschikbaar. Honderden miljoenen verdeeld over een paar jaar. Met dat geld wordt in natuurgebieden de stikstof die op de grond is neergeslagen en opgenomen weer verwijderd. Hierdoor kunnen duin specifieke soorten weer een kans krijgen. De bedoeling is goed; de natuurgebieden ontdoen van stikstof en de kwaliteit verbeteren van de gebieden. Maar deels is de stikstof aanpak een economisch gedreven project. Veehouderijen en snelwegen en industrie produceren stikstof. Om dat te mogen doen moeten  natuurgebieden eerst worden ontdaan van die stikstof. Op die manier komt er (depositie) ruimte vrij. Je haalt de stikstof dus weg om het dan weer legaal te kunnen produceren.

Soorten.

De kap van de bomen langs de kanalen kan een negatieve invloed hebben op een aantal beschermde diersoorten. De nauwe korfslak, de zandhagedis en de rugstreeppad. Voor de nauwe korfslak is een summier onderzoek uitgevoerd terwijl deze soort juist bij populieren en esdoorns in grote aantallen te vinden is. Soms wel duizend korfslakken per vierkante meter. Normaliter moet er nauwkeurig in kaart worden gebracht waar precies die korfslakken zitten. Als er dan veel korfslakken aanwezig zijn dan is het maar de vraag of een project doorgaat. Het eerste voorstel voor het fietspad door de waterleidingduinen (langs het hek aan de oostkant) kreeg geen vergunning omdat op die plaats veel korfslakken voorkwamen.

Zandhagedissen.

Het is niet uit te sluiten en zelfs waarschijnlijk dat er zandhagedissen in winterrust zijn ingegraven langs de kanalen. Die winterrustplaatsen liggen maar een paar centimeter onder de grond. Het gebied is er geschikt voor. Het kappen van bomen geeft veel schade aan de bodem. Het kappen van de bomen, het rijden met zwaar materieel maakt diepe sporen in de ondergrond en dat overleven de zandhagedissen niet.  Er is totaal geen onderzoek gedaan naar het voorkomen van zandhagedissen. Evenals de zandhagedis is er ook geen onderzoek uitgevoerd naar de rugstreeppad. De zandhagedis, korfslak en rugstreeppad zijn streng beschermd in de Wet natuurbescherming.

schade aan ondergrond door werkzaamheden, Haasveld, Waterleidingduinen

Andere projecten.

In de Waterleidingduinen zijn de laatste jaren veel projecten uitgevoerd. Het gaat om Life+ en PAS projecten. Vaak grote projecten waarbij bijvoorbeeld grond is afgegraven om de bemesting tegen te gaan.  Maar ook de bestrijding van de woekerende Prunus heeft veel onbedoelde schade aangericht. Het is een goede zaak dat de Prunus langzaam maar zeker verdwijnt maar de laatste jaren is een aantal broedvogels in aantal sterk teruggelopen, er is een duidelijke relatie met het verwijderen van zoveel struiken en struweel tegelijkertijd. De schade onder soorten als de zandhagedis is niet in kaart gebracht maar is bij dergelijke grootschalige projecten niet te vermijden.

In september 2017 is het gebied van het Haasveld grondig aangepakt. Weer een grootschalig project met PAS geld.

waterleidingduinen, stikstof verwijderen, PAs projectDe vraag die dan overblijft; is het niet beter om de natuur eens een paar jaar rust te gunnen zodat soorten zich kunnen herstellen.

 

 

 

Pers.
Hoge resolutie opnamen van het project. Opnamen zijn vrij van rechten, wel graag vermelden ‘foto Stichting Natuurbelang’

 

 


STEUN dit PROJECT financieel. Met een kleine bijdrage help u al enorm.

Natuurbelang heeft geen subsidie, bescherming van de natuur wordt volledig betaald van de donaties.


8 comments

  • In de Fitis (VWZKL) staat beschreven de enorme vernielingen aan allerlei biotopen en habitats van diersoorten (broedvogels enz)door voordurend ingrijpen in de duinen. Er komt geen éind aan, want nu dreigen prachtige bomen met alle geweld te worden verwijderd. Onder het mom exoten en stikstofbestrijden.
    Het is dweilen met de kraan open en de dreigende handelingen van Waternet en Pas is op zijn zachtst gezegd werkelijk onverantwoordelijk! Eigenlijk ziek, dat het systeem van mensen voordurend wil bestrijden. Waternet met zijn mooie beloften, van terugkeer mooie natuur. De natuur heeft zo zijn eigen weg in allerlei vormen van evenwicht en zijn diersoorten. De mens blijft dwingen (ten koste van heel veel ‘verspild’ geld), de natuur naar zijn hand te zetten. Natuur laat zich niet dwingen! Financien kunnen voor betere doeleinden worden gebruikt wat betreft natuurbehoud. In ieder geval door nu eens de AWD met rúst te laten.
    Waternet met beleid PAS heeft al zóveel beschadigingen aangericht aan natuur en diersoorten. Dit kán/ mag zo niet voortduren. Zeker niet voor een natura2000 gebied. Het hele natuurlijke karakter van AWD is verdwenen. Wég broedvogels, Houtsnip, Nachtegalen, enz amfibieén en eekhoorn enz.
    Exoten zijn niet in alle gevallen schadelijk. Zeker niet waar Waternet en Pas nu over spreken. De verwoestende ingrepen (bomen verwijderen) moeten bestreden worden. Écht het is te verdrietig én te zorgelijk voor woorden.

  • Daan en Cilia Admiraal-Berg 24 december 2017 om 19:10
    Wij liepen hier de laatste 31 jaar met grote vreugde. We genoten van de enorme diversiteit in vegetatie en het fijnmazige en geheimzinnige oude netwerk van paden en paadjes. Sinds de grootschalige ingrepen in het landschap zijn nu grote delen van het gebied kale vlaktes waar we met pijn in hart hart lopen. Oude paden zijn verdwenen. En wat is er veel prachtige vegetatie liefdeloos op de schop gegaan. Er is niet alleen een vreemdelingenhaat gaande tegen ‘exoten’ als abelen, esdoorns en dennen maar ook de ‘inheemse’ vegetatie werd niet ontzien. Veel prachtig duindoornstruweel met kardinaalsmuts, vlierbes en berk is totaal verwijderd om plaats te maken voor een kale grasvlakte als van een golfbaan. Zoals bij de aalscholverkolonie Renbaanveld. Het zal tientallen jaren duren voordat er iets van de oude luister terugkeert.

  • Het is verschrikkelijk erg wat er momenteel met de AWD, en ook de Kennermerduinen en andere duingebieden, gebeurt. Onder het mom van de natuur mooier maken, creëert men woestijnen….Hoe ze de Haasvelderduinen bijvoorbeeld hebben aangepakt is om te huilen. Het was er eerst zo mooi en nu is het een woestenij. En ook het Middenduin is totaal vernield. Geen wildpaadjes meer, en bomen en struiken waar vogels en kleine dieren zich konden verschuilen. Een klein eilandje van dennenbomen is nog over, omgeven door zandvlaktes. Wat eerst zulke mooie doorkijkjes gaf is nu niets meer door te kijken, een totaal fantasieloos landschap is er voor in de plaats gekomen. En het is nog niet genoeg, nu moeten de grote bomen er aan geloven. Zoals het AWD in de loop der jaren zo mooi vol en weelderig groeide wordt het nu teruggebracht tot een schrale zandwoestijn. Ook de zogenaamde “Corridor”die men met grof geweld dwars door prachtig bos heeft opengebroken, is mij totaal onduidelijk wat het nut hiervan is. En zo gaat het maar door….vroeger kwamen we met plezier naar de duinen om nieuwe paadjes en plekjes te ontdekken, het hield niet op en het was telkens weer verrassend en anders. Maar nu wordt je telkens geconfronteerd met nieuwe rode, groene en roze stippen op prachtige dikke bomen en weet je dat je naar iets kijkt dat er over een tijd niet meer zal zijn. Dit moet gestopt worden voordat het echt te laat is…

  • De ambtenaren aan de tekentafels hebben geen enkel besef van de ecologische waarde van een volwassen boom. Die boom staat daar niet zomaar, die maakt deel uit van het systeem op die locatie. Het inzetten van kettingzagen is gewoon vandalisme.

    1. En geen woord over de achteruitgang van de natuur door de overpopulatie Damherten, het verdwijnen van allerlei plantensoorten waarvan de laatste wortelstokken door de herten worden uitgegraven. Op veel plaatsen heeft de Amerikaanse vogelkers het duinstruweel verdrongen en het oorspronkelijke kenmerkende duingrasland overgroeid. De beheerder Waternet kon niet anders dan de monotone exotenwoeker grootscheeps met de shovel weghalen. Op de zo ontstane kale vlakten zullen de graslanden zich opnieuw ontwikkelen. De mensen die zo afgeven op de natuurbeheerders zijn dezelfde die altijd tegen de aantalsregulatie van de herten protesteerden. Zij hebben ook geen boodschap aan dit verhaal: http://duinenenmensen.nl/damherten-en-de-flora-van-de-amsterdamse-waterleidingduinen/
      K. Piël, HID Amsterdam

      1. Kees dit gaat niet over damherten. Vogelkers is al op heel veel plaatsen bestreden, mede dankzij jou. Maar Amrikaanse vogelkers moet uitgeroeid worden, geen discussie over. Maar esdoorns als exoot bestempelen zoals Waternet nu doet klopt eenvoudigweg niet. Ze woekeren ook niet erg. Bepaalde groepen esdoorns staan er al 50 jaar en zijn niet veel groter geworden.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *